Trekken van proeflast bevordert veiligheid werktuigen
Trekken van proeflasten bevordert veiligheid hijswerktuigen
22-09-2009
Werken met bovenloopkranen en takels brengt de nodige veiligheidsrisico's met zich mee. Daarom heeft het Arbobesluit de jaarlijkse keuring van hijswerktuigen verplicht gesteld. Deze wetsbepaling verplicht het beproeven van hijswerktuigen niet. Wordt het trekken van proeflasten wel in de keuring meegenomen, dan bevordert dat wel de kwaliteit van de keuring.
Proeflasten en de noodzaak ervan
De deugdelijkheid van een hijswerktuig kan vastgesteld worden door het trekken van een last groter dan de toegestane werklast. Dit wordt proeflasten genoemd. Het College van Deskundigen Hijswerktuigen binnen de BMWT vindt dat de noodzakelijkheid van een proeflast afhankelijk is van de situatie ter plaatse. De beproeving van bovenloopkranen en takels tijdens de jaarlijkse keuring kan niet worden weggelaten. Beproeving van de juiste afstelling van overlastbegrenzing en van de hijsrem onder maximale last, is essentieel om vast te kunnen stellen of een hijskraan veilig kan werken. De goede werking van een lastbegrenzer kan niet worden vastgesteld zonder belasting op de loadcel. Een verslechterde werking van de hijsrem ten gevolge van slijtage bouwt zich namelijk op. De gebruiker zal een steeds groter ‘doorzakken’ van de last constateren, wanneer hij een daalbeweging stopt. Een plotsklaps falen (niet inkomen) van de hijsrem is bijzonder onwaarschijnlijk. De functionele werking van de rem kan zonder belasting worden gecontroleerd.
Eenduidig standpunt
Dit BMWT-standpunt wordt gesteund door de Stichting Toezicht Certificatie Verticaal Transport (TCVT). In eerste instantie waren de Vereniging van Erkende Keurbedrijven Hijs- en Hefmiddelen (EKH) en het keuringsinstituut Aboma+Keboma een andere mening toegedaan. Ze vonden dat de wet het trekken van proeflasten niet verplicht stelt en dat het daarom ook niet bij de keuring meegenomen moest worden. Ondertussen hebben deze twee organisaties hun standpunt herzien en zich geschaard achter het BMWT-standpunt.
Wettelijke bepalingen
De relevante wettelijke bepalingen zijn:
- artikel 7.20 lid 6 van de Arbeidsomstandighedenbesluit omschrijft dat hijswerktuigen jaarlijks gekeurd moeten worden, waarbij zonodig moet worden beproefd;
- een hijswerktuig moet wettelijk voorzien zijn van een deugdelijk werkende hijsrem en lastbegrenzer of slipkoppeling;
- de lastbegrenzers dienen de hijsbeweging bij een last van meer dan 110% van de nominale last uit te schakelen;
- de slipkoppeling van kettingtakels moet tussen de 130 en 160% van de nominale last aanspreken;
- de hijsrem moet zodanig werken dat er geen sprake is van ongecontroleerd zakken bij bedrijfslasten die met een takel kunnen worden gehesen.
